Hart- en vaatgezondheid na de menopauze

Oestrogeen heeft effect op de vaatwand, de vetstofwisseling en de bloeddrukregulatie. Als het daalt, verschuift het gemiddelde profiel: het LDL-cholesterol stijgt vaak licht, de bloeddruk kruipt omhoog en vet slaat gemakkelijker rond de buik op.

Belangrijk om te nuanceren: leeftijd loopt hier doorheen. Niet elk verschil is 'de overgang'. Het praktische punt blijft hetzelfde: dit is de levensfase waarin het loont om je waarden te kennen.

Risico is nooit één getal. Huisartsen kijken naar een combinatie van factoren, waaronder factoren die specifiek zijn voor vrouwen.

De adviezen zijn niet spectaculair, maar wel de best onderbouwde die er zijn. Ze werken bovendien op meerdere fronten tegelijk: hart, botten, gewicht en slaap.

Hartklachten uiten zich bij vrouwen niet altijd als het klassieke drukkende gevoel op de borst met uitstraling naar de linkerarm. Ook kortademigheid, extreme vermoeidheid, misselijkheid, pijn tussen de schouderbladen of in de kaak kunnen voorkomen.

Bel bij plotselinge, hevige of aanhoudende klachten direct 112 (Nederland) of 112 (België). Twijfel is geen reden om te wachten.

Hartkloppingen die kort opkomen rond opvliegers zijn iets anders; die zijn vaak onschuldig, maar laat ze bij twijfel of bij duizeligheid en flauwvallen wel beoordelen.

Vraag je huisarts om een controle van bloeddruk en cholesterol als je die al jaren niet hebt laten meten, en zeker bij familiaire belasting, een vroege menopauze, diabetes, of eerdere zwangerschapscomplicaties met hoge bloeddruk.

Bespreek ook je leefstijl en eventuele overgangsklachten in hetzelfde gesprek. Hormoontherapie heeft een eigen afweging waarin je leeftijd en hart- en vaatrisico meewegen; dat is een individueel gesprek met je arts, geen algemene regel.