Slaapapneu in de overgang: wat je moet weten

Bij obstructieve slaapapneu ontspannen de spieren in de keel tijdens de slaap zo ver dat de luchtweg tijdelijk vernauwt of dichtvalt. De ademhaling stopt kort of wordt oppervlakkig, het zuurstofgehalte daalt en je lichaam wekt je heel even — vaak zonder dat je het bewust merkt.

Als dat tientallen keren per nacht gebeurt, slaap je in totaal misschien lang genoeg, maar niet diep genoeg. Daardoor blijf je overdag moe, ook na acht uur in bed.

Het risico op slaapapneu neemt bij vrouwen toe met de leeftijd en ligt na de menopauze hoger dan in de vruchtbare jaren. Er spelen meerdere factoren tegelijk: veranderingen in hormoonspiegels, verandering van vetverdeling en gewicht, en veranderingen in de spierspanning van de bovenste luchtweg.

Belangrijk: dit betekent niet dat slaapapneu 'door de overgang' komt of dat elke vrouw het krijgt. Het betekent dat slaapapneu een reële mogelijkheid is die je niet moet wegwuiven als 'gewoon de overgang'.

Het klassieke beeld — luid snurkend, met duidelijk hoorbare ademstops — past niet bij iedereen. Bij vrouwen worden vaker klachten gemeld die minder specifiek klinken, waardoor de aandoening later herkend wordt.

Vermoeidheid, slecht slapen en concentratieproblemen passen zowel bij overgangsklachten als bij slaapapneu, en bij bijvoorbeeld bloedarmoede of een schildklieraandoening. Een online vragenlijst kan hooguit een signaal geven.

De diagnose wordt gesteld met slaaponderzoek, meestal een meting thuis of in een slaapcentrum. Je huisarts beoordeelt of dat zinvol is en verwijst zo nodig door.

Maak een afspraak bij je huisarts als je partner ademstops opmerkt, als je zwaar snurkt en overdag in slaap valt op momenten dat dat niet hoort, of als je vermoeidheid ondanks goede slaapgewoonten aanhoudt.

Onbehandelde slaapapneu is meer dan vervelend: het wordt in verband gebracht met een hogere bloeddruk en hart- en vaatrisico's. Dat is een reden om het te laten uitzoeken, niet om te schrikken.

Neem naar het gesprek mee: hoe lang de klachten bestaan, wat je partner opmerkt, je medicijngebruik en of je alcohol gebruikt in de avond.